Dorpslandgoed 't Eemgoed: Hoe kan ik dagelijks duurzaam leven

Sant Ruyter | winter 2017 | leestijd zo’n 10 minuten |

Er is altijd een reden om iets niet te doen. Immers er zijn altijd bezwaren voorhanden. Dus ook bij de locatiekeuze voor ‘n dorpslandgoed. In onze woorden: welk kompas hanteer je? Hoe neem je een beslissing? Wanneer gebruik je je hoofd (ratio) en wanneer gebruik je je hart (gevoel). Wij nemen je mee  in onze persoonlijke overwegingen die hebben geleid tot een een overtuigende keuze voor een dorpslandgoed in Oosterwold, Flevoland.  

Drie redenen om niet – en drie om juist wél in Oosterwold te wonen

Stel je voor.

Je hebt plannen om duurzaam te gaan wonen. Maar overal waar je komt krijg je geen poot aan de grond. Gemeentelijke regels. Ruimtegebrek. Het bestemmingsplan. En dan ineens hoor je van een kans. Het belooft iets moois. Maar, het is in de polder. Oosterwold, het gebied tussen Almere en Zuidwolde, in de Flevopolder. Daar had je niet aan gedacht.

De polder, ik dacht het niet…

Solange en ik hebben er twee jaar (vierentwintig maanden) over gedaan om te kiezen voor een dorpslandgoed in Oosterwold, Flevoland. Toen de kans zich destijds voordeed was ons belangrijkste bezwaar dat het onder zeeniveau ligt – namelijk vijf meter. Dus als jij de polder afwijst om duurzaam te leven, begrijpen we dat volkomen.

Maar, heroverweeg het eens. En stel je kompas opnieuw in.

Jong en onbezonnen

Jong (in het werk) en onbezonnen kozen wij vanaf 2010 om een dorpslandgoed in het Oosten van het land te realiseren. Een paar meter boven NAP. Gelderland en Overijssel. Vijf haalbaarheidsstudies verder heeft ons ongenadig met de benen op de grond gezet. Ik zeg wel eens dat we vijf jaar masterclasses hebben genoten. Van de soort zwarte piste.

Veel knuffelen met gemeenten

Ons werk begon hartverwarmend.

Er is heel veel met ons geknuffeld door gemeenten, provincies, natuurorganisaties en al die honderden belangstellenden die op onze lijst staan. Het dorpslandgoed als volgende generatie landgoederen spreekt enorm tot de verbeelding. Het heeft ons zelfs een nominatie opgeleverd bij het Nationaal Groenfonds. En de staatssecretaris van Economische Zaken liep (destijds) met ons weg.

Landelijk onderzoek: je gelooft je ogen niet

We hebben ook landelijk onderzoek laten uitvoeren door buro MarketResponse (zie link onderaan). En je gelooft je ogen niet. Dat onderzoek zegt dat 1 op de 5 huishoudens in Nederland een bereidheid voelt om naar een dorpslandgoed te verhuizen als dat mogelijk wordt.

Hoe word je een praktisch idealist?

Dit is onze conclusie na vijf jaar onderzoek.

Nederland kent geen ruimte voor een nieuw landgoed. Ja, in beleidsvisies wel. In visiedocumenten, ambitiedocumenten is de horizon uitdagend. De praktijk in een specifieke gemeente is echter dat de planologie het niet toelaat. Lees: de toekenning van woningen in het buitengebied. Dat is feitelijk niemand persoonlijk aan te rekenen. Dat is de tucht van de wetgeving. Want planologie heeft de werking van wet. Een goedwillende ambtenaar, gemeenteraad of wethouder zal en mag dat niet zomaar veranderen. Ook dat is Nederland.

Als je wilt kun je heel zuur worden van al deze ervaringen. Ons heeft het ongelooflijk praktisch gemaakt.

Dicht bij je droom blijven

Wij worden steeds opnieuw weer gegrepen door die oerbehoefte.

De aandrang om meer in verbinding te leven met de aarde en elkaar. Dat dorpse gevoel op een moderne manier. Zeggenschap over je voedsel, duurzaam leven zonder al teveel gedoe, groen wonen, oud en jong door elkaar, natuur om je heen, speel- en dierenweide, gemeenschappelijke voorzieningen, naar elkaar omkijken (niet té veel). De gedroomde ecobuurtschap dus. Uiteraard, energieneutraal.

Je hebt een ideaal, maar wat is je kompas?

Herken je dit? Er is altijd wel een reden om iets niet te doen. Je zet alle voor- en nadelen op een rijtje. En dan maak je een afweging. Wij persoonlijk komen dan vaak uit bij dat oergevoel van willen leven in verbinding.

Dat oergevoel komt uit het hart, omdat het raakt aan wat logisch en heerlijk is. Dat is ons kompas geworden. Met dat kompas in de hand hebben we opnieuw naar Oosterwold gekeken. Hoe neem je beslissingen? Waar laat je je door leiden?

Met al onze bezwaren in het achterhoofd: wonen onder zeeniveau, windmolens aan de horizon, vliegtuigen in de nabijheid, hebben we onze afweging gemaakt.

1e bezwaar: zeeniveau

Wist je dat 55 procent van Nederland gevoelig is voor overstromingen? Het diepste punt ligt ergens in Zuid Holland. Zo ligt 26 procent van Nederland onder zeeniveau en 29 procent is gevoelig voor rivieroverstromingen (zie het rapport van het Planbureau voor de leefomgeving). Wij vertrouwen op de dijkgraven. Net als de andere helft van Nederland. Afgevinkt.

2e bezwaar: windmolens

Windmolens zijn interessant. Wist je dat de mate waarin je ‘last’ ervaart van windmolens veel te maken heeft met je kijk op windmolens?

Zie je windmolens als landschaps vervuilende elementen, die gezondheidsrisico’s met zich meebrengen en geen substantiële bijdrage leveren aan de behoefte aan groene energie of klimaatverandering? Hierdoor kan het ‘nocebo-effect’ ontstaan. Populair gezegd: angst maakt ziek (zie de link onderaan).

Je kunt windmolens ook zien als noodzakelijke en gewenste bronnen van energie, in de huidige transitiefase van fossiele naar groene energie, waar je ook nog een economisch voordeel van zou kunnen hebben. Wat vind jij daarvan?

3e bezwaar: vliegtuigen

Zodra vliegveld Lelystad zijn maximale capaciteit bereikt (in 2025), vliegt er elke 15 tot 20 minuten ‘n vliegtuig langs. Tussen 06.00 en 23.00 uur. Meestal 10 km verderop (60% van de tijd, bij westenwind) en 40% van de tijd (oostenwind) 2,4 kilometer verderop.

Er liggen dus geen vliegroutes over Oosterwold. Bovendien, het Luchthavenbesluit (1 april 2015) geeft aan dat het plangebied Oosterwold de wettelijke geluidscontouren niet overschrijdt.

Kans 1: het kan in Oosterwold

Zoals je al gelezen hebt: Nederland zit op slot. Maar niet in Oosterwold. Hier is willens en wetens een planologie ontwikkeld voor initiatiefnemers (zie link hieronder).

De eerste bewoners zijn er al neergestreken. De dikke zeekleigrond wacht op initiatieven. Wij hebben er grond in optie genomen die we in de lente van 2017 gaan omzetten naar een intentieovereenkomst met eindgebruikers. Het kan dan ook snel gaan. Eind 2018 kan de oplevering zijn. Daar kun je bij zijn.

Kans 2: heel bereikbaar, letterlijk en financieel  

De fysieke bereikbaarheid van het dorpslandgoed Oosterwold is prima. Door de goede ontsluiting. Op 30 autominuten van Amsterdam, Utrecht, Hilversum, Amersfoort. Dromen worden realiteit. Kom je uit de omgeving en heb je er je werk en sociale netwerk? Dan raak je niet uit zicht.

Werk je vanuit een thuiskantoor? Dat kun je dat op een dorpslandgoed gewoon vervolgen. Thuis of vanuit een flexibele werkplek in het gemeenschapshuis. En omdat de gemeenschappelijke voorzieningen nogal compleet zijn, volstaan compacte woningen. Dat is onze woonfilosofie. De financiële bereikbaarheid start vanaf €125.000 (tot €475.000) voor een studio met één slaapkamer.

Kans 3: het ‘nieuwe westen’ van Nederland zindert

Wat in Oosterwold gebeurt noem ik on-Nederlands. Nieuwe-woonstijl-zoekers, pioniers, natuurmakers, biologische agrariërs, groepen en individuen. Je komt ze er allemaal tegen. Het onontgonnen land lokt. Het nieuwe Westen van Nederland. Plant je vlag! Als je al eens dacht, jakkie:  ‘Nederland museumland’, want er mag bijna niets. Dan haal je hier je hart op. Wij in ieder geval wel.

Onze conclusie

Er is altijd wel een reden voorhanden om iets niet te doen.

Wij kennen die zelf maar al te goed. Maar wat doe je als je droom blijft aankloppen terwijl de tijd verstrijkt? En jij en je kinderen ouder worden? Blijf je (door)zoeken naar het onhaalbare? Totdat je er moe van bent of het niet meer hoeft? Jij mag het zeggen.

Wij zijn verheugd over de kans die hier ligt. Ik heb weleens gezegd: deze kans doet zich in geen honderd jaar meer voor. Want, Nederland zit echt op slot voor dit soort initiatieven, behalve hier in de polder. Dat durven wij (na al onze haalbaarheidsstudies) gerust te beweren.

Wat is jouw conclusie?

Wat denk je:  Nu, Nooit of Doorzoeken? Onderzoek je eigen kompas eens. En laat hieronder je reactie achter.

13 Reacties

  1. Robert 't Jong

    Helemaal juist, Nederland is een prachtig land, maar helaas zijn er (te) veel regels die met alle goede bedoelingen van dien innovatieve ontwikkelingen blokkeren, en dát is zonde !

    Nieuw Land biedt nieuwe kansen, een onbeschreven blad geeft nog alle ruimte voor creativiteit en de Flevopolder is voor een deel nog zo’n blanco vel.
    Natuurlijk zijn er wegen, vliegtuigen, windmolens en natuurlijk, het ligt onder zeeniveau, maar dat is niks nieuws, ons land is nu eenmaal klein en vol, dus een plekje waar je al deze dingen niet hebt is uiterst zeldzaam en áls je het al vind, mag je ook daar met zekerheid niet gaan wonen !

    Goed initiatief dus… woon-innovatie kan prima in Oosterwold, dus tijd voor Actie !

    Antwoord
    • Sant Ruyter

      @Robert. Dat is ons uit het hart gegrepen. Na nogal wat haalbaarheidsstudies in Nederland, is het heerlijk dat je ergens wél aan de slag kan.

      Antwoord
  2. Karin

    Mooi! En waar er één schaap over de dam is… Oosterwold zou voor op slot NL op termijn natuurlijk als voorbeeld kunnen dienen. Wie weet welke deuren er dan open gaan.
    Je moet ergens beginnen om momentum te kunnen vinden en versterken.
    Ons eigen kompas houdt op dit moment vooral rekening met dat onze oudste bijna naar het VO gaat. Maar wat je zegt: hoe lang stel je uit?

    Antwoord
    • Sant Ruyter

      @Karin. Over dat ene schaap… dat denken wij ook. We willen wat laten zien. En wel zo snel mogelijk. En dat kan in Oosterwold. En als je al een handvol haalbaarheidsstudies achter de rug hebt, is het goed kiezen, kan ik je verzekeren. Dus, wij stellen het niet meer uit.

      Antwoord
  3. Anneke

    …en met een gedeelde elektrische auto zit ik zo in Utrecht, 4e bezwaar getackeld 🙂

    Antwoord
  4. Iep

    En met dat openbaar vervoer en scholen komt het ook nog wel goed 🙂 Het is al super en het wordt alleen nog maar beter.

    Antwoord
    • Sant Ruyter

      Wij komen binnenkort met een column over wat je al hebt in Oosterwold en directe omgeving. En, wat er aan staat te komen. Dat is veel meer dan je denkt.

      Antwoord
  5. Rik Konings

    Mooi initiatief mensen. Laat de energie stromen waar die gaat. Mooi als jullie hier het pionieren voor natuurlijk wonen vorm geven en daarmee voorbeeld geven aan andere plekken in Nederland.

    Antwoord
  6. Elise Laan

    Inderdaad de droom van ieder mens; een woon en leefgemeenschap waar naar elkaar omgekeken wordt.
    (Iets anders dan de sensor in het incontinentiemateriaal die aangeeft wanneer er verschoont moet worden.)

    Ik bewonder jullie veerkracht, onstuitbare energie en realiteitszin, Sant en Solange.
    En, als je ergens in geloofd, echt in geloofd wordt het werkelijkheid.

    Antwoord
  7. Ger Remmers

    Beste Sant & Solange en lezers,

    Mijn conclusie: het “nu” van jullie voor Oosterwold vind ik prijzenswaardig.

    Wonderlijk voor mij is dat ik sinds kort het doorzoeken ook omgezet heb in “nu”, maar dan voor de ontwikkeling Lievingerveld (gemeente Midden-Drenthe). Gelukkig nog een gemeente en gebied waar vrij en duurzaam wonen en leven mogelijk wordt en initiatiefnemers gezamenlijk het gebied gaan inrichten.

    De veel kleinschaliger omvang van circa 150 woningen op 22 hectare, geen projectmatige bouw, maar zelfbouw (ook in particulier collectief) maken een verschil met Oosterwold en de bestemmingsplanprocedure moet nog doorlopen worden. Ik ben benieuwd hoeveel initiatiefnemers zich met mij voor de belangstellendenregistratie, welke op 3 april a.s. afloopt, hebben aangemeld en met de gemeente verder in gesprek gaan.

    Voor jullie een vruchtbaar proces toegewenst naar de realisatie van het dorpslandgoed in Oosterwold!

    Hártelijke groet, Ger

    Antwoord
    • Sant Ruyter

      @Ger. Leuk, Lievingerveld. We kennen het ook. Perfect voor zelfbouwers of groepen CPO. De grondprijzen liggen zo’n 70% hoger (excl BTW) dan in Oosterwold. Drente kan wellicht aantrekkelijk zijn, al is de afstand tot de randstad groot. Dreigt er het gevaar van een pensionada omgeving? Of is het ook heel aantrekkelijk voor Zelfstandige professionals (ZP-ers)?

      De insteek lijkt primair particulier gericht. De dorpse benadering die wij zoeken (met al die gedeelde voorzieningen) heb je daarmee niet zomaar te pakken.

      En de 150 kavels in Lieverveld worden uiteindelijk verloot onder alle inschrijvers. In Oosterwold mag iedereen aan de bak. De gemeente heeft wel de moed om iets aan te gaan, zo lees ik dat ook wel.

      Antwoord
      • Ger Remmers

        Sant, fijn dat je een klankbord reactie geeft op Lievingerveld; hiermee komt het unieke van zowel Oosterwold als Lievingerveld goed voor het voetlicht.

        Een enkele nuancering daarbij: in tegenstelling tot Oosterwold is aan de gemeente Midden-Drenthe geen afzonderlijke verhaalsbijdrage verschuldigd en heeft de initiatiefnemer daarnaast niet de kosten en het risico van de bij de ruimtelijke onderbouwing behorende onderzoeken, waaronder archeologie.
        Voor degene die in ‘t Eemgoed instapt is het een pré dat met de projectmatige aanpak dat soort kosten en risico’s is verdisconteerd in de VON-prijs voor de woning.

        Goede en snelle bereikbaarheid vanuit Lievingerveld is m.i. gericht op Groningen en Zwolle (inderdaad verder weg van de Randstad) en zou hiermee goed ook ZP-ers kunnen aantrekken (gebied zelf ligt bovendien op 1 km afstand van NS-station). Op de afgelopen informatie-bijeenkomst van 20 maart was gelukkig ook de jongere leeftijdsgroep goed vertegenwoordigd.

        Als de eerste registratieronde 40 belangstellenden zal opleveren is het veel; die hebben een plek in het gebied uitgezocht en de gewenste kavelgrootte aangegeven. De kans is klein dat er geloot moet gaan worden, mochten ze dezelfde plek uitgekozen hebben en er onderling niet uitkomen om iets te verplaatsen.

        Maar mooi dat er te kiezen valt! Oosterwold vind ik voor de particuliere initiatiefnemer best hoog gegrepen en dat wordt met de aanpak voor ’t Eemgoed prima ondervangen. Bovendien geeft jullie professionele aanpak goede waarborgen voor het creëren van het dorpslandgoed inclusief de gedeelde voorzieningen.

        De dorpse benadering heb je in Lievingerveld inderdaad niet zomaar te pakken. Als particuliere initiatiefnemer, met een arbeidsverleden als planeconoom, is het voor mij wel uitdagend om juist daar een actieve rol te gaan spelen.

        Antwoord

Een reactie versturen

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

Pin It on Pinterest